Thiên Nhiên Hư Cấu: Thế Giới Sắp Đặt của Sandy Skoglund (Phần 1)

Sandy Skoglund, Fresh Hybrid, 2008.

Sandy Skoglund, một nghệ sĩ đa phương tiện với thực hành nghệ thuật bao gồm nhiếp ảnh, điêu khắc và sắp đặt, có lẽ được biết đến nhiều nhất qua Radioactive Cats (Những con mèo phóng xạ, 1980) — một bức ảnh trong đó hàng chục con mèo xanh lục huỳnh quang tràn vào một căn bếp xám xịt và ảm đạm, trong khi những con người bên trong dường như hoàn toàn không hay biết về sự xâm chiếm ấy. Bất kỳ ai lần đầu nhìn thấy hình ảnh này cũng có thể cho rằng đó là sản phẩm của Photoshop, nhưng thực tế không phải vậy — những gì ta thấy tồn tại ngoài đời thật, trong không gian ba chiều. Trong triển lãm hiện tại của Skoglund, “Enchanting Nature” (trưng bày đến ngày 1 tháng 2 năm 2026), bố cục này được đặt cạnh hai cảnh dàn dựng khác, cùng với nhiều tác phẩm điêu khắc và nhiếp ảnh bổ sung. Phần lớn thực hành của Skoglund nằm trong địa hạt của nhiếp ảnh kiến tạo, nhưng tại đây, khung hình chữ nhật gò bó của bức ảnh được hóa giải và cho phép người xem hoàn toàn đắm mình trong những thế giới do bà kiến tạo.

Skoglund bắt đầu khám phá nhiếp ảnh không lâu sau khi nhận bằng Thạc sĩ Mỹ thuật (MFA) chuyên ngành hội họa. Thay vì sử dụng các kỹ thuật phòng tối truyền thống để đạt được mục đích của mình, bà đã dựng nên những bối cảnh công phu như sân khấu trong không gian ba chiều, xây dựng các môi trường rồi sau đó chụp ảnh chúng. Dù hình ảnh cuối cùng — thường tràn ngập hàng loạt động vật đơn sắc được sơn màu rực rỡ — sử dụng cùng kiểu màu bão hòa của nhiếp ảnh thương mại, từ đó tạo cảm giác phi thực, thì trong tác phẩm của Skoglund, hội họa và nhiếp ảnh đã bắt tay với điêu khắc; mỗi yếu tố được chế tác từ nhiều loại vật liệu khác nhau, từ thạch cao và gốm sứ cho đến bắp rang, kẹo jelly bean, vỏ trứng và snack phô mai.

“Enchanting Nature” mở đầu bằng một không gian tiền sảnh (atrium) thân mật, trưng bày một số “bản chụp ngoài lề” hiếm khi được giới thiệu của Skoglund, cùng với một số tác phẩm điêu khắc nhỏ và tổ hợp (assemblage) được đặt trong các hộp trưng bày có khung (shadowbox) hoặc trên bệ (chẳng hạn như một cặp chó bằng nhựa polyester resin màu xanh được đúc khuôn). Những tác phẩm này cho thấy rằng mỗi sinh vật trong số hàng trăm sinh thể xuất hiện trong các bức ảnh của bà đều tồn tại ngoài đời thật — và trong không gian ba chiều.