Cách xem, hiểu và tiếp cận tranh nghệ thuật trừu tượng

Gần đây, rất nhiều người đặt câu hỏi: tranh nghệ thuật trừu tượng xem như thế nào và hiểu nó ra sao cho đúng? Câu hỏi này xuất hiện mỗi khi chúng ta đứng trước một bức tranh không có hình ảnh cụ thể, không kể chuyện rõ ràng, chỉ toàn màu sắc và đường nét tưởng chừng ngẫu nhiên.

Tại Vanvi Gallery, tranh nghệ thuật trừu tượng được giới thiệu không như một khái niệm xa lạ hay cao siêu, mà như một hình thức hội họa cho phép người xem bước vào thế giới cảm xúc của chính mình - một cách tự do và không bị áp đặt.

Xem tranh nghệ thuật trừu tượng: bắt đầu từ cảm giác, không phải lý giải

Xem tranh nghệ thuật trừu tượng, trước hết, là nhìn. Chỉ đơn giản là nhìn. Không cần hỏi "bức này vẽ cái gì?", mà hãy hỏi "bức này khiến tôi cảm thấy thế nào?". Đây chính là điểm khởi đầu quan trọng nhất khi tiếp cận tranh nghệ thuật trừu tượng. Sau đó, hãy chú ý đến:

• Màu sắc như một trạng thái tình cảm: Màu đỏ có thể mang lại cảm giác nóng bỏng, căng thẳng hoặc đam mê. Màu xanh có thể êm dịu hoặc buồn bã. Màu vàng có thể rực rỡ hoặc bất an. Mỗi người sẽ cảm nhận khác nhau tùy vào trải nghiệm của mình.
• Nhịp điệu của nét và mảng: Những nét cọ mạnh mẽ, gấp gáp hay những mảng màu mềm mại, chậm rãi? Chúng sẽ tạo nên nhịp điệu giống như âm nhạc.
• Sự căng - chùng, dày - mỏng, nhanh - chậm trong bố cục: Những yếu tố này tạo nên sự cân bằng hoặc mất cân bằng, khiến bạn cảm thấy thoải mái hoặc bồn chồn.

Cuối cùng, khi tất cả những yếu tố ấy hòa lại, bức tranh để lại trong ta một ấn tượng, một dư âm. Đôi khi rất mơ hồ, không diễn tả được bằng lời, nhưng đủ để ta nhớ đến nó lâu hơn một cái nhìn lướt qua.

Tranh sơn dầu "Tương giao" - Hoạ sĩ Nguyễn Quang Trung.

Nguồn: The Muse Artspace.

Tranh nghệ thuật trừu tượng không phải là "không hiểu được"

Nhiều người nghĩ tranh nghệ thuật trừu tượng khó hiểu vì nó không vẽ ra cái gì cụ thể. Nhưng thực ra, tranh nghệ thuật trừu tượng chỉ đơn giản là vẽ những thứ mà mắt không nhìn thấy được: cảm xúc, tâm trạng, năng lượng, ký ức.

Tranh nghệ thuật trừu tượng không phải là "phi hiện thực". Nó là một hiện thực khác - hiện thực của cảm giác, của chuyển động bên trong, của những điều không thể chụp ảnh hay vẽ lại được.

Chính vì vậy, tranh nghệ thuật trừu tượng mở ra không gian tưởng tượng rất phong phú, mười người xem cùng một bức tranh có thể có mười cảm nhận khác nhau.

Người xem trở thành mắt xích cuối cùng trong vòng tròn cảm thụ. Tùy tâm trạng, kinh nghiệm sống, nền văn hóa, thậm chí là thời tiết hôm đó, mỗi người sẽ có một trải nghiệm rất khác khi đứng trước cùng một bức tranh.

Người xem và nghệ sĩ: hai hành trình khác nhau

Với người xem, nhiệm vụ thực ra rất nhẹ nhàng và tự do: chỉ cần thả mình vào không gian của bức tranh. Không cần kiến thức chuyên môn, không cần học về nghệ thuật. Chỉ cần mở lòng và để cảm xúc tự nhiên xuất hiện.

Ngược lại, với nghệ sĩ, quá trình sáng tạo tranh nghệ thuật trừu tượng lại là một hành trình đầy thử thách. Trong tất cả các loại hình nghệ thuật, đây là loại hình khó nhất.

Người nghệ sĩ phải biết cách dùng màu sắc để truyền tải cảm xúc, biết cách tạo nhịp điệu để giữ chân ánh mắt người xem, biết cách cân bằng không gian để tác phẩm "thở". Nếu không đạt được những điều này, thì tấm canvas chỉ còn là một mảng vải dính màu sơn vô nghĩa.

Chính vì vậy, tranh nghệ thuật trừu tượng chỉ thực sự sống khi có người xem. Một bức tranh được vẽ ra nhưng không ai nhìn, không ai cảm nhận, thì nó chưa hoàn thành. Sự cảm nhận của người xem không hề phụ thuộc vào ý đồ của tác giả. Một họa sĩ có thể vẽ về nỗi buồn, nhưng người xem lại cảm thấy bình yên. Và điều đó hoàn toàn ổn.

Đây cũng là điểm độc đáo và quyến rũ nhất của tranh nghệ thuật trừu tượng: đi thẳng vào cảm nhận, chỉ cần bạn sẵn sàng mở lòng và cho phép trí tưởng tượng bay bổng.

Vài lời khuyên khi xem tranh nghệ thuật trừu tượng

• Đừng vội vàng: Dành ít nhất vài phút cho một bức tranh. Cảm xúc cần thời gian để nảy sinh.
• Đừng tìm kiếm câu trả lời: Tranh nghệ thuật trừu tượng không phải câu đố. Nó là trải nghiệm.
• Thử đứng ở nhiều khoảng cách khác nhau: Đôi khi, tranh nghệ thuật trừu tượng cho cảm giác hoàn toàn khác khi bạn đứng xa hoặc đứng gần.
• Để ý đến phản ứng của cơ thể: Bức tranh khiến bạn căng thẳng hay thư giãn? Đây cũng là cách hiểu tranh.

Vanvi Gallery – nơi tranh nghệ thuật trừu tượng được tôn trọng và chào đón

Tại Vanvi Gallery, tranh trừu tượng nghệ sĩ Việt Nam được chọn lọc và giới thiệu như những không gian cảm xúc mở và đặc biệt, chúng tôi tôn trọng mối quan hệ trực tiếp giữa tác phẩm và người xem.

Mỗi bức tranh tại Vanvi Gallery đều có câu chuyện riêng - không phải câu chuyện về nội dung, mà câu chuyện về quá trình sáng tạo, về chất liệu, về cảm hứng. Nhưng cuối cùng, câu chuyện quan trọng nhất vẫn là câu chuyện mà bạn - người xem - tự tạo ra cho mình khi đứng trước tác phẩm.

Nếu bạn đang tìm tranh trừu tượng cao cấp, tranh sơn dầu trừu tượng chất lượng, hay muốn khám phá không gian gallery nghệ thuật curated Hà Nội với tinh thần nghiêm túc, chậm rãi và tôn trọng giá trị nguyên bản của tác phẩm, Vanvi Gallery là một điểm dừng chân đáng để trải nghiệm.

Nguồn: Tổng hợp.

Biên soạn: Đặng Anh