Robert Motherwell: Sự trừu tượng và nổi loạn ( Phần 2 )

( Robert Motherwell, Sắc Đỏ Tuyệt Đối , 1944 )

Bức tranh "Sắc Đỏ Tuyệt Đối " (1944), là một bức vẽ mực đặc biệt trong loạt tranh này, lần đầu tiên được tái bản trong cuốn danh mục tác phẩm hoàn chỉnh gần đây của ông. Nằm trong một bộ sưu tập tư nhân từ năm sáng tác, tác phẩm vẫn giữ được vẻ tươi mới đáng kinh ngạc, với mực đỏ, hồng và tím rực rỡ không hề phai màu do tiếp xúc với ánh sáng. Được đặt trong một cấu trúc hình học gợi nhớ đến Mondrian là ba "đầu" hình bầu dục (báo trước những hình bầu dục trong loạt tranh "Khúc ca bi thương cho Cộng hòa Tây Ban Nha"). Đầu ở giữa được bao bọc trong một khung màu đậm, và một vệt mực dọc theo đường thẳng đứng bên dưới nó phác họa phần cổ; và một loạt các đường kẻ trên hình bầu dục tạo chiều sâu cho nó. Hình dạng trung tâm này sau đó được điểm xuyết bằng một dòng mực đỏ đã lan rộng và đọng lại.

Trong một bức thư, Motherwell mô tả bức vẽ này là một trong những tác phẩm “hoàn toàn trừu tượng” của ông. Tuy nhiên, tiêu đề và hình tượng rõ ràng liên kết nó với bức tranh Recuerdo de Coyoacán (Bộ sưu tập của Quỹ Dedalus) năm 1942 của ông, đề cập đến vụ ám sát Leon Trotsky năm 1940 tại khu phố Coyoacán ở Thành phố Mexico được nhắc đến trong tiêu đề. Khi đặt tên cho bức vẽ này là Redness of Red (Sắc Đỏ Tuyệt Đối  ) , Motherwell muốn nhấn mạnh ý nghĩa vốn có của màu sắc, mâu thuẫn với mô tả của ông về nó là “hoàn toàn trừu tượng”. Trong một bài luận năm 1946, ông viết rằng:

Màu đỏ thuần khiết mà một số họa sĩ trừu tượng nhắc đến không tồn tại, bất kể ta thay đổi bối cảnh vật chất của nó như thế nào. Bất kỳ màu đỏ nào cũng bắt nguồn từ máu, thủy tinh, rượu vang, mũ của thợ săn và hàng ngàn hiện tượng cụ thể khác. Nếu không, chúng ta sẽ không có cảm xúc gì đối với màu đỏ hoặc các mối liên hệ của nó, và nó sẽ trở nên vô dụng như một yếu tố nghệ thuật.
Tác phẩm "Khúc bi ca Cộng hòa Tây Ban Nha, số 1 " (1948) và gần một tá bản vẽ đầu tiên khác trong loạt tác phẩm đó từ năm 1948–52, được tái bản trong danh mục tác phẩm mới. Không giống như các tác phẩm trước đó của ông, vốn đề cập đến Pancho Villa, Zapata, hay Trotsky, tiêu đề "Khúc bi ca Cộng hòa Tây Ban Nha" vừa ít cụ thể hơn lại vừa chính xác hơn mục đích của ông. Như chính ông đã mô tả: "Từ 'khúc bi ca' có nghĩa là một sự kiện tang lễ, một tiếng kêu đau đớn và thương tiếc cho một điều gì đó đã chết; và theo nghĩa đó, tiêu đề là đúng, khúc bi ca này dành cho sự sụp đổ của nền cộng hòa, một sự kiện mà tôi nghĩ không nên bị lãng quên."

Các cuộc thảo luận về tác phẩm của Motherwell liên quan đến chủ nghĩa hiện đại châu Âu hoặc chủ nghĩa Biểu hiện Trừu tượng thường đặt ý nghĩa chính trị của nó ở cuối một dòng chảy, chứ không phải là khởi đầu của một dòng chảy mới. Nhưng trong những thập kỷ kể từ khi Motherwell qua đời, các nghệ sĩ như Mark Bradford, Maya Lin, Julie Mehretu và Doris Salcedo đã tiếp tục sử dụng nghệ thuật trừu tượng như một công cụ để phản kháng và tưởng niệm, đồng thời đáp ứng lời kêu gọi của ông về những tác phẩm “chính đáng nổi loạn chống lại xã hội hiện tại của chúng ta”.

Nguồn : brooklynrail

Biên dịch và soạn : Bảo Long