Echoes of Presence: nhìn lại thực hành thị giác – công nghệ của Youwei Luo

"Người quen", Youwei Luo, 2018

Được đăng tải vào tháng 9/2025, bài viết của World Art News về Youwei Luo có thể được đọc như một ghi chép mang tính chia sẻ về một thực hành nghệ thuật nằm ở ranh giới giữa nhiếp ảnh, công nghệ và trải nghiệm cảm xúc. Khi nhìn lại từ cuối năm 2025, thực hành này cho thấy một mạch phát triển nhất quán, nơi hình ảnh không chỉ để nhìn, mà để ở lại trong ký ức người xem.

Nhiếp ảnh như trạng thái lưng chừng của ký ức

Youwei Luo là nghệ sĩ thị giác đa ngành đang sống và làm việc tại London, với thực hành trải dài từ nhiếp ảnh, điêu khắc, nghệ thuật số đến sắp đặt. Trong nhiếp ảnh, Luo gần như chỉ sử dụng bảng màu đơn sắc, tạo nên những không gian thị giác nằm giữa ý thức, ký ức và giấc mơ.

Hình ảnh của anh không tìm cách neo vào một thời điểm cụ thể, mà vận hành trong trạng thái lưng chừng, nơi thời gian có thể gập lại, còn thực tại trở nên mơ hồ. Các kỹ thuật như time-lapse, phơi sáng dài hay thay đổi góc nhìn không nhằm phô diễn kỹ thuật, mà để kéo giãn khoảnh khắc, cho phép cảm xúc xuất hiện một cách chậm rãi và không cố định.

Ánh sáng như chất liệu cảm xúc

Trong nhiều loạt tác phẩm, ánh sáng giữ vai trò trung tâm, vừa là chủ đề vừa là chất liệu. Ánh sáng di chuyển không đoán trước, để lại những vệt mờ mang tính ấn tượng, gợi cảm giác hoài niệm về một điều gì đó quen thuộc nhưng khó gọi tên. Chính sự nhập nhòe này khiến hình ảnh của Luo mang chất thơ, nơi người xem không được cung cấp một ý nghĩa rõ ràng, mà được mời gọi tự hoàn thiện trải nghiệm bằng ký ức và cảm nhận cá nhân.

Công nghệ như không gian mở rộng của nhiếp ảnh

Bên cạnh nhiếp ảnh, Luo tiếp cận công nghệ như một phần không thể tách rời của thực hành nghệ thuật. Lập trình sáng tạo và hệ thống số không được xem là công cụ phụ trợ, mà là phương tiện để mở rộng khả năng kể chuyện bằng hình ảnh. Thay vì dừng lại ở khung hình tĩnh, các tác phẩm của anh thường hướng tới những trải nghiệm đa giác quan, nơi người xem bước vào tác phẩm như một không gian.

“Grid, Grain, Growth”: khi vật chất và dữ liệu đối thoại

Một trong những tác phẩm tiêu biểu cho hướng đi này là sắp đặt Grid, Grain, Growth (2024), một hệ thống âm thanh – hình ảnh tương tác kết nối giữa cát, âm thanh và mã lập trình. Âm thanh môi trường và ma sát của cát điều khiển chuyển động của các hạt trên màn hình, tạo nên những cấu trúc vừa trật tự vừa hỗn loạn, gợi liên tưởng đến sóng, cồn cát hay các dạng tăng trưởng tự nhiên.

Ở đây, điều đáng chú ý không chỉ là sự kết hợp giữa vật chất và kỹ thuật số, mà là cách tác phẩm giữ lại được cảm giác hiện diện của vật liệu. Cát không bị “số hóa” hoàn toàn, mà tiếp tục giữ vai trò như một yếu tố kháng cự, khiến quá trình vận hành của tác phẩm luôn ở trạng thái bất định.

Một thực hành chậm và có độ lắng

Xuyên suốt các tác phẩm, có thể nhận thấy sự kiên nhẫn và nhịp độ chậm là đặc điểm nhất quán trong thực hành của Luo. Tác phẩm không áp đặt diễn giải, mà tạo ra những ngưỡng trải nghiệm, nơi hiện diện và vắng mặt, vật chất và kỹ thuật số, thực tại và tưởng tượng chồng lấn lên nhau.

Điều làm nên sức nặng của thực hành này không nằm ở mức độ công nghệ, mà ở cảm giác “chạm người” vẫn được giữ lại. Dù thông qua màn hình, mã lệnh hay hệ thống tương tác, các tác phẩm của Youwei Luo vẫn gợi lên một sự thân mật lặng lẽ, như một ký ức thoáng qua nhưng dai dẳng.

Nhìn lại từ góc độ chia sẻ

Nhìn lại Echoes of Presence, có thể xem đây là một thực hành không vội vàng khẳng định vị trí, mà kiên trì xây dựng những không gian cảm nhận. Ở đó, nghệ thuật không đưa ra câu trả lời, mà mở ra khả năng lắng nghe — lắng nghe ánh sáng, vật liệu, công nghệ và chính nhịp điệu nội tâm của người xem.

Xem thêm:

‘Bùng nổ’… triển lãm

Triển lãm tranh sơn mài Việt Nam

Dịch & biên tập: Trung Nam
Nguồn: World Art News