Vẻ đẹp hùng vĩ của California qua hội họa

Với địa hình đa dạng bậc nhất nước Mỹ, California sở hữu gần như mọi dạng cảnh quan thiên nhiên: những bãi biển trải dài ven Thái Bình Dương, các hồ nước trong xanh, sa mạc mênh mông cùng những dãy núi hùng vĩ. Chính vẻ đẹp ấy đã trở thành nguồn cảm hứng bất tận cho nhiều họa sĩ, trong đó nổi bật là William Keith, Albert Bierstadt và Guy Rose. Qua những tác phẩm của mình, các họa sĩ không chỉ lưu giữ vẻ đẹp của California mà còn góp phần định hình hình ảnh miền Tây nước Mỹ trong lịch sử hội họa.

William Keith

William Keith sinh ra tại Scotland và theo gia đình di cư đến Hoa Kỳ khi còn nhỏ. Ông lớn lên tại New York trước khi chuyển đến San Francisco vào năm 1859 để theo đuổi nghề khắc bản in. Dù sớm bộc lộ năng khiếu hội họa, chỉ đến khi Elizabeth Emerson - người vợ đầu tiên truyền cảm hứng, Keith mới thực sự bén duyên với tranh màu nước và dần tìm thấy con đường nghệ thuật của riêng mình.

“Land’s End” (1873)

Sau đó, Keith quyết định từ bỏ nghề khắc bản in để toàn tâm theo đuổi hội họa màu nước. Tài năng của ông nhanh chóng được ghi nhận, đưa ông trở thành thành viên nổi bật của Bohemian Club và Hiệp hội Nghệ thuật San Francisco. Không lâu sau, Keith nhận được đơn đặt hàng từ Công ty Đường sắt Northern Pacific để thực hiện loạt tranh phong cảnh dọc tuyến đường sắt ở vùng Tây Bắc Thái Bình Dương. Công việc này không chỉ mang lại nguồn thu ổn định mà còn mở ra cơ hội sang châu Âu học tập. Tại đây, ông chịu ảnh hưởng từ các họa sĩ phong cảnh Lãng mạn của trường phái Düsseldorf ở Đức và tiếp tục trau dồi cùng các nghệ sĩ thuộc trường phái Barbizon tại Paris. 

“Sunset on Mount Diablo” (1877)

Sau khi trở về Mỹ, Keith gặp gỡ nhà tự nhiên học John Muir. Hai người nhanh chóng trở thành những người bạn tri kỷ, thường xuyên cùng nhau băng qua rừng núi, cắm trại và khám phá thiên nhiên California. Những chuyến đi ấy đã nuôi dưỡng cảm hứng để Keith sáng tác hàng loạt bức tranh phong cảnh thiên nhiên, tái hiện vẻ đẹp nguyên sơ của vùng đất này. 

Đáng tiếc, một phần lớn sự nghiệp sáng tác của ông đã bị thiêu rụi khi xưởng vẽ bị phá hủy trong trận hỏa hoạn sau trận động đất San Francisco năm 1906. Dẫu vậy, William Keith vẫn được xem là một trong những biểu tượng quan trọng của lịch sử mỹ thuật California.

Albert Bierstadt

Albert Bierstadt là họa sĩ mang hai dòng máu Đức và Mỹ, sinh năm 1830 tại Solingen và lớn lên ở bang Massachusetts,ông nổi tiếng với những bức tranh phong cảnh miền Tây nước Mỹ. Ban đầu là một họa sĩ tự học, Bierstadt từng kiếm sống bằng việc dạy vẽ trước khi sang Düsseldorf để theo học mỹ thuật một cách bài bản.

“Merced River, Yosemite Valley” (1866)

Sau khi hoàn thành việc học tại Đức, Bierstadt trở về Hoa Kỳ và dành nhiều năm rong ruổi khắp miền Tây. Những chuyến đi ấy đã đem đến cho ông nguồn cảm hứng dồi dào để thực hiện loạt tranh phong cảnh quy mô lớn, qua đó nhanh chóng đưa tên tuổi ông trở thành một trong những họa sĩ phong cảnh nổi bật nhất nước Mỹ thế kỷ XIX.

“Giant Redwood Trees of California” (1874)

Trong số những địa danh từng đặt chân đến, thung lũng Yosemite để lại cho Bierstadt ấn tượng sâu sắc nhất. Ông từng cắm trại tại đây cùng nhà báo kiêm nhà thám hiểm Fitz Hugh Ludlow và bị choáng ngợp trước những cây sequoia khổng lồ, cao hàng chục mét với thân cây đồ sộ. Khung cảnh kỳ vĩ ấy sau này nhiều lần xuất hiện trong các tác phẩm của ông về Yosemite và những cánh rừng gỗ đỏ, trở thành biểu tượng cho vẻ đẹp hoang sơ của California. 

Guy Rose

Guy Orlando Rose sinh ra và lớn lên tại California trong một gia đình có điều kiện. Tuổi thơ của ông gắn với một nông trại và vườn nho ở thung lũng San Gabriel. Năm chín tuổi, một tai nạn khi đi săn buộc Rose phải dành nhiều tháng để điều trị. Chính quãng thời gian ấy lại trở thành cơ hội để ông khám phá năng khiếu hội họa, đặc biệt với tranh màu nước và tranh sơn dầu.

“Martin’s Point, Carmel” (1867 - 1925)

Khoảng năm 1888, Rose theo học tại Trường Thiết kế California thuộc Hiệp hội Nghệ thuật San Francisco, trước khi tiếp tục học tại Académie Julian ở Paris. Trong thời gian sống tại Pháp, ông có cơ hội giao lưu với nhiều nghệ sĩ nổi tiếng và cùng vợ mua một ngôi nhà tại Giverny - ngôi làng gắn liền với danh họa Claude Monet.

Các tác phẩm trong giai đoạn này cho thấy ảnh hưởng rõ rệt từ trường phái Ấn tượng, đặc biệt từ phong cách của Claude Monet, người mà Rose cũng có dịp quen biết. Sau nhiều năm sinh sống và làm việc ở châu Âu, ông trở về California và định cư tại Pasadena.

 “La Jolla Beach” (1867 - 1925)

Những tác phẩm nổi tiếng nhất của Guy Rose chủ yếu khắc họa vẻ thanh bình của bờ biển California, với ánh sáng và màu sắc được mang đậm tinh thần của trường phái Ấn tượng, tạo nên những tranh phong cảnh đẹp giàu cảm xúc. Những năm cuối đời, ông giảng dạy và giữ cương vị giám đốc tại Trường Nghệ thuật Stickney Memorial ở Pasadena trước khi qua đời vào năm 1921, để lại nhiều tranh nghệ thuật có giá trị. 

Biên dịch: Nguyễn Thùy Linh

Nguồn: Divine Beauty of Landscapes: California on Canvas