Robert Motherwell: Sự trừu tượng và nổi loạn ( Phần 1 )

( Robert Motherwell, Three Figures Shot )

Là một nghệ sĩ có tác phẩm đề cập đến bạo lực trong văn hóa Mỹ và nỗi đau buồn đi kèm, tôi ngưỡng mộ sự kiên định của Robert Motherwell trong việc đề cập đến các chủ đề chính trị quan trọng xuyên suốt sự nghiệp của ông. Trong các bức vẽ cũng như trong các bài viết của mình, Motherwell lập luận rằng các công cụ biểu đạt của nghệ thuật trừu tượng không chỉ có giá trị mà còn là một trong những phương tiện mạnh mẽ nhất mà một nghệ sĩ sở hữu để truyền tải trọn vẹn trải nghiệm và cảm xúc của con người, bao gồm cả các sự kiện và thực tế chính trị.

Đồng thời, Motherwell luôn phản đối một thứ  gọi là “nghệ thuật chính trị” có thể bị giản lược thành “những giai thoại và tuyên truyền của một thế giới xã hội đã mất uy tín”. Trong một loạt các cuộc thảo luận bắt đầu từ cuối những năm 1940 về vai trò của nghệ sĩ và bản chất của nghệ thuật trừu tượng, ông thường xuyên tranh luận với Ben Shahn, người mà ông cảm thấy tác phẩm của ông ta “không chứa đựng bất kỳ phẩm chất nào mà theo tôi là có thể khiến người ta nổi loạn một cách chính đáng chống lại xã hội hiện tại của chúng ta”. Motherwell cảnh giác với chính trị và chủ nghĩa giản lược của nó, ông viết: “Tôi ghét mọi hình thức hệ tư tưởng: chính trị, tôn giáo, thẩm mỹ, quan hệ gia đình. Tôi quan tâm đến những người là những tác nhân đạo đức độc lập”. Mặc dù vậy, ông vẫn tiếp tục đề cập đến các chủ đề chính trị và tìm kiếm một hình thức tương đương cho cảm xúc của mình về thế giới.

Trong số các tác phẩm được trưng bày trong triển lãm cá nhân đầu tiên của Motherwell năm 1944, tại Art of This Century của Peggy Guggenheim, có một loạt tranh vẽ theo chủ đề “Ba nhân vật bị bắn”. Gần tám mươi năm sau, những hình ảnh này vẫn giữ nguyên tính thời sự và sức sống mãnh liệt. Trong một bức thư năm 1946, Motherwell mô tả chúng là “‘mang tính chính trị’, một dạng ‘chuỗi thảm họa’”. Cũng trong năm đó, trong một cuộc thảo luận về bức tranh Personage năm 1943 (Bộ sưu tập của Bảo tàng Nghệ thuật Norton, Palm Beach), ông đã viết rằng ban đầu bức tranh ấy có tên là “Người chết” vì nó liên quan đến một chủ đề mà tôi liên tục đề cập đến, về các nhà lãnh đạo chính trị đã chết (và bị ám sát)… bao gồm cả bức vẽ 'Zapata đã chết', thuộc sở hữu của tôi, và một số bức vẽ về 'ba nhân vật bị bắn và vân vân'.” Bằng cách viện dẫn tác phẩm Thảm họa chiến tranh của Goya , ghi lại những nỗi kinh hoàng của cuộc xâm lược Tây Ban Nha năm 1808–1814 của Napoleon, Motherwell lập luận rằng các bức vẽ của ông là một ghi chép tương đương về xung đột thế kỷ XX và tác động của nó đến hình tượng con người.

Nguồn : brooklynrail

Xem thêm : Phần 2 

Biên dịch và soạn : Bảo Long